LiteSpeed ESI (Edge Side Includes) maakt het mogelijk om dynamische pagina’s toch grotendeels te cachen door ze op te splitsen in blokken. Statische onderdelen zoals een header of productlijst worden uit de cache geserveerd, terwijl persoonlijke blokken zoals een winkelmandje apart en ongecached blijven. Dit resulteert in flink snellere laadtijden, ook bij pagina’s die normaal niet cachebaar zijn. In dit artikel leggen we uit hoe ESI werkt en hoe je het inschakelt.
Wat is LiteSpeed ESI
Edge Side Includes is een standaard waarmee een pagina wordt opgebouwd uit meerdere losse fragmenten, die elk hun eigen cacheregels hebben. In plaats van een hele pagina als één geheel te cachen (of juist helemaal niet, omdat er dynamische content op staat), splitst ESI de pagina op in blokken. De LiteSpeed-server voegt deze blokken vervolgens op de edge (dus vóórdat het verzoek bij je applicatie terechtkomt) weer samen tot de uiteindelijke pagina.
Een voorbeeld: een webshoppagina bevat een productoverzicht dat voor iedereen hetzelfde is, en een winkelmandje-icoon met het actuele aantal items voor de ingelogde bezoeker. Zonder ESI moet de hele pagina dynamisch worden opgebouwd zodra er één persoonlijk onderdeel in zit. Met ESI cache je het productoverzicht gewoon, en laat je alleen het winkelmandje per bezoeker vers ophalen.
Waarom ESI gebruiken
Het grootste voordeel van ESI is dat je pagina’s met persoonlijke of steeds wijzigende content toch kunt cachen. Veel CMS- en webshopplatforms (zoals WordPress met WooCommerce, of Magento) hebben dit soort blokken: inlogstatus, winkelmandje, recent bekeken producten, advertenties. Zonder ESI worden deze pagina’s vaak helemaal uitgesloten van caching, wat de serverbelasting en laadtijd flink verhoogt.
Met ESI blijft het grootste deel van de pagina uit de cache komen, en wordt alleen het kleine dynamische fragment apart opgehaald. Dat scheelt verwerkingstijd op de server en zorgt voor snellere reacties bij de bezoeker. Zeker bij sites met veel verkeer en gepersonaliseerde content is dit verschil goed merkbaar.
ESI instellen in Plesk
Op een server met LiteSpeed en de LSCache-plugin kun je ESI meestal rechtstreeks via het cachingpaneel van je CMS activeren, zonder handmatige serverconfiguratie. In Plesk vind je de LiteSpeed-instellingen onder de extensie voor je hostingaccount, waar je caching en ESI-ondersteuning per domein kunt inschakelen.
Controleer of LSCache actief is
Ga in Plesk naar je domein en controleer of de LiteSpeed Cache-module ingeschakeld staat voor de betreffende website.
Installeer de juiste plugin
Gebruik bij WordPress de LiteSpeed Cache-plugin en bij Magento of andere platforms de bijbehorende LiteSpeed-module. Deze regelen de ESI-markup automatisch.
Schakel ESI in bij de cache-instellingen
Binnen de plugin vind je een aparte optie voor ESI. Zet deze aan en sla de instellingen op.
Markeer dynamische blokken
Geef in de plugin of via widgets aan welke onderdelen (zoals winkelmandje of inlogstatus) als ESI-blok moeten worden behandeld.
Test de pagina
Controleer met de ontwikkelaarstools van je browser of de dynamische blokken correct en actueel worden weergegeven, terwijl de rest van de pagina uit cache komt.
ESI toepassen in je code
Gebruik je een eigen applicatie zonder kant-en-klare plugin, dan voeg je ESI-tags handmatig toe in je HTML. Een ESI-include ziet er ongeveer zo uit: <esi:include src="/winkelmandje" />. LiteSpeed vervangt deze tag bij het uitleveren van de pagina door de actuele inhoud van dat fragment, terwijl de rest van de pagina gewoon uit cache komt.
Belangrijk is dat je per blok duidelijke cacheregels instelt: hoe lang mag het gecachet blijven, en wanneer moet het worden ververst. Voor blokken die nooit gecachet mogen worden, zoals een betaalformulier, stel je expliciet in dat caching is uitgeschakeld.
Twijfel je over de juiste configuratie, kijk dan in onze kennisbank voor meer achtergrondinformatie over caching op LiteSpeed-servers, of neem contact op met onze support als je er niet uitkomt.
Veelgestelde vragen
Werkt ESI bij elk CMS?
De meeste populaire platforms zoals WordPress en Magento hebben kant-en-klare ondersteuning via een plugin. Bij een maatwerkapplicatie moet je ESI-tags zelf toevoegen in de code.
Is ESI hetzelfde als paginacaching?
Nee, paginacaching cachet een hele pagina als één geheel. ESI splitst een pagina op in meerdere fragmenten die elk apart gecachet of juist uitgesloten worden.
Kan ESI gevoelige gegevens lekken?
Alleen als blokken verkeerd zijn ingesteld. Zorg dat persoonlijke blokken, zoals accountgegevens, altijd als niet-cachebaar zijn gemarkeerd.
Heb ik een speciaal hostingpakket nodig voor ESI?
Je hebt een server met LiteSpeed en de LSCache-module nodig. Op onze webhosting is dit standaard beschikbaar.
Werkt ESI ook samen met e-mailhosting op hetzelfde domein?
Ja, ESI heeft alleen invloed op het cachen van webpagina’s. Je zakelijke e-mail blijft hier volledig los van functioneren.
Conclusie
LiteSpeed ESI maakt het mogelijk om ook dynamische pagina’s grotendeels te cachen door ze op te splitsen in statische en persoonlijke blokken. Dit levert merkbaar snellere laadtijden op zonder dat je personalisatie hoeft los te laten. Met de juiste plugin en zorgvuldige instellingen zet je dit eenvoudig in, en in Plesk vind je alle benodigde opties overzichtelijk terug.